Door Jan Fokke Oosterhof

Steeds meer Nederlanders doen wel of niet in georganiseerd verband aan hardlopen. Er wordt zelfs gesproken over de derde hardloopgolf. Het gevolg is dat ook steeds meer mensen zich gaan wagen aan afstanden voorbij de klassieke marathon van 42.195 meter; de wereld van de ultralopers.

Ultralopen kun je indelen in uren en in kilometers, zo heb je 6 -uurs, 12-uurs en zelfs 48-uurs wedstrijden, maar ook 100 kilometer-, 500 kilometer- en 1.000 kilometerwedstrijden. Nederland kent een gemeenschap van ultralopers die zich organiseert op het platform UltraNed, een website waarop de wedstrijden, uitslagen en veelgestelde vragen zijn terug te vinden. Een bekende Nederlandse ultraloper is bijvoorbeeld Jan Knippenberg, naar wie de Jan Knippenberg Memorial vernoemd is, een ultraloop over 100 Engelse mijlen langs de Nederlandse kust die eens in de twee jaar wordt gelopen. Knippenberg was een pionier van het ultralopen in Nederland en schreef de ultraloper-bijbel ‘De mens als duurloper'(1987). Hij liep in 1974 in 18 dagen van Hoek van Holland naar Stockholm, 1600 kilometer. In 1976 tijdens de hittegolf én in 1979 liep hij de 400 kilometer rond het IJsselmeer. Tijdens deze laatste ronde kwam hij uit op 43 uur en 17 minuten - toentertijd een officieus wereldrecord.

In een internationaal kader is Yiannis Kouros een ultraloper met bijna mythische status. Een Griekse timmerman die nog steeds de snelste tijd heeft op de bekende klassieke ultraloop de Spartathlon, een wedstrijd over 246 kilometer van Athene naar Sparta. Kouros legde de afstand af in 20 uur en 21 minuten en tot op de dag van vandaag proberen atleten die tijd te verbeteren. Kouros heeft een groot aantal wereldrecords binnen de ultrawereld op zijn naam staan. Zo is hij wereldrecordhouder 24 uur (baan en weg), 48 uur (baan) en 100 mijl.

Een Nederlandse ultraloper die in 2007 de Griekse Spartathlon volbracht, is Paul Kamphuis (1956). Kamphuis volbracht de monsterwedstrijd onder begeleiding van ondergetekende en samen schreven we er een boek over ‘Hardlopen; met succes je grenzen verleggen'. Paul trainde relatief kort maar wist de wedstrijd wel te volbrengen al finishte hij enkele minuten buiten de officiële 36 uren die je erover mag doen. De organisatie kneep een oogje toe.

Nu heeft Kamphuis een nieuw avontuur voor ogen, de West Highland Way Ultra over 153 kilometer en bijna 5.000 hoogtemeters door de Schotse Hooglanden. Op 1 maart stuurt hij de organisatie een mail met verzoek om deelname, maar die wordt geweigerd, ‘eerst moet hij ettelijke lange wedstrijden afleggen als proeve van bekwaamheid'. Kamphuis stelt een trainingsschema op en de weken daarna regent het aan mijn kant smsjes: ‘Finish wintermarathon Apeldoorn 3.42', ‘Gefinished in Highland Fling 85 km, 11.59 uur, gesloopt, gemasseerd en verder oké', ‘Finished in Grand Raid Ventoux 100 km, 65^e'. Kamphuis begon klein met een marathon maar werkte zich al snel omhoog tot een zes-uurloop en daarna de Jan Knippenberg Memorial waar hij de 80 kilometer (50 mijl) over het strand aflegde in 8,5 uur. Daarna was het tijd voor een parcoursverkenning middels de Highland Fling. De wedstrijd bestrijkt de eerste 85 kilometer van het technisch zeer zware parcours van de West Highland Way. Het pad kringelt zich vanaf Glasgow een weg langs het lange meer - Loch Lomond - en overbrugt daarbij vele hoogtemeters. Bovendien zijn er strikte tijdlimieten. Kamphuis finisht in 11 uur en 59 minuten en leert dat hij meer moet eten en zich meer moet ‘harden' in het klimmen. Nog geen drie weken later staat hij dan ook op 16 mei aan de start van de Grand Raid Ventoux, een ultraloop over 100 kilometer die de top van de winderige Mont Ventoux aandoet. De berg doet van zich spreken als de Mistral opsteekt en de omstandigheden loodzwaar worden. Kamphuis valt in het donker en verwondt zijn hand, maar finisht op een 65^e plaats, net onder de 20 uur.

Kamphuis is gehard en is er nu klaar voor. Het doel is ‘eenvoudig'. Je start Milngavie treinstation ten noorden van Glasgow en daarna ren, jog of loop je naar Fort William voor 12 uur 's middags de volgende dag. 35 Uren om 153 kilometer te lopen en 4.999 meter te klimmen. Onderweg passeer je checkpoints waar je binnen strenge tijdslimieten moet doorkomen. Om deel te nemen, dien je te beschikken over je eigen gemotoriseerde volgteam. In dat laatste zit ‘m het venijn. Gezien de Schotse weeromstandigheden kan het zo zijn dat de coach - ondergetekende - de laatste 50 kilometer mee moet rennen. De organisatie zegt het prachtig: ‘...This event is held in the Highlands in summer. Expect bad weather and if it fails to appear, that's a bonus...'

Ook ik heb mij dan ook terdege voorbereid met twee marathons in één week. Naast het rennen, schrijf ik het boek dat zal verschijnen en we worden vergezeld door een camerateam van New Earth Films om een prachtige documentaire te maken over dit avontuur.

Paul heeft gelukkig inmiddels een mail van de race organisatie ontvangen: hij is van de reservelijst gehaald en start op 19 Juni om 1 uur 's nachts met startnummer 72. Naar verwachting zal hij 24 tot 30 uur doen over de monstertocht. Wordt vervolgd...

Website wedstrijd:http://www.westhighlandwayrace.org/

Website atleet en coach: http://www.frozendreams.nl/